Zijn we allemaal egoïstisch van nature?

In management literatuur wordt nogal wat aandacht besteed aan het onderwerp "motivatie". Heel wat theorieën zijn al de revue gepasseerd. Als voormalig manager en huidig coach is dit een onderwerp dat me nog steeds intrigeert. Niet in het minst omdat er zoveel verschillende overtuigingen zijn over het onderwerp. Of het nu gaat over zelfmotivatie of motivatie van anderen, de echte bronnen van motivatie en persoonlijke energie vinden, blijft een beetje de "Holy Grail" van de zoekende leidinggevende.

Enkele basisovertuigingen:

Overtuiging 1 : "Mensen willen zoveel mogelijk verdienen en daarvoor zo weining mogelijk inspanning leveren. Daarbij proberen ze de anderen steeds voor te blijven, zodat ze hun eigen belangen kunnen veilig stellen, eventueel ten koste van de ander."

Overtuiging 2 : "Mensen zijn van nature gedreven, bereid om te werken en verantwoordelijkheid te nemen en zijn daarbij vooral sociaal ingesteld en halen voldoening uit het helpen van anderen."


Laten we eerlijk zijn, als het over ons eigen overleven gaat of over dat van onze kinderen, dan weten we allemaal dat we geen seconde gaan twijfelen. Richard Dawkins is duidelijk in zijn "Selfish Gene". Onze genen en die van andere diersoorten zijn ontworpen om te overleven en zo succesvol mogelijk verder te zetten. Moeten we hieruit afleiden dat we onze motivatie in ons eigen belang kunnen vinden? De boodschap van Richard Dawkins is meer genuanceerd. Onze genen zijn misschien zelfzuchtig, maar wijzelf als drager ervan hebben over de evolutie heen geleerd dat het belang van die genen best gediend zijn wanneer we samen werken met en voor anderen. 

Daardoor zijn we als soort geëvolueerd naar meer sociale betrokkenheid. 

Daarom zijn uitspraken zoals "Half of us is other people" inderdaad van deze tijd. Zo sterk zelfs dat onze neurologie is afgestemd op de constructieve interactie met anderen. Nietemin is de zelfzuchtige origine van onze genen nog steeds prominent aanwezig. 

Waar vinden we dan motivatie? 

Enkele meningen :

Motivatie is de drijfveer tot handelen vanuit onze noden/behoeftes. Deze noden hebben een hiërarchie en die start bij de fysieke noden zoals overleven en eindigt bij zelf realisatie. (Maslow)

Motivatie moet vooral vanuit onszelf komen en niet vanuit de omgeving. Hoe meer zelfbeschikking we hebben hoe meer de kans op motivatie. (Deci & Ryan)

Doen wat je graag doet, waar je goed in bent, waar de wereld nood aan heeft en waarvoor je nog kan betaald worden is de echte balans van lang en gelukkig leven (Ikigai)

Mensen zijn gemotiveerd door uitdagende haalbare doelstellingen. De voldoening van het realiseren motiveert. (Een CEO)

Als je mensen wil motiveren, dan kan je dat niet met manipuleren door beloning of bestraffing, enkel door te inspireren met een duidelijke missie en visie. Start with Why (Simon Sinek)

Mensen willen betekenis hebben, impact hebben, een erfenis nalaten. (Maslow)

We zijn pas echt gelukkig als we anderen kunnen helpen. (Filosofie uit de zorg?)

Je moet gewoon heel duidelijk zijn wat je wilt en wat de consequenties zijn van het al of niet bereiken van dat doel. (It is not what you preach, it is what you tolerate!) (Militaire visie?)

Al deze meningen hebben hun eigen aanhangers en kunnen ons op bepaalde momenten aanspreken.

Wat is het juiste antwoord?

Wat moet je als zelfmotivator, ouder, leerkracht, team leader, bedrijfsleider, coach, ... dan doen of laten?

Zeer geïnteresseerd in jullie meningen.

Onze mening : Zie volgende posts.

Marc Raes

Coach & Consultant

Clear Change




Reacties